شلیل Nectarineنوعی میوه از خانواده هلو بوده از گونهای از هلو با ژن مغلوب که میوههای بدون کرک تولید شده و به همین دلیل هلوی بدون کرک نیز نامیده میشود و طعمی مطبوع و شیرین تر از هلو داشته در فرهنگ دهخدا شلیل به معنای میوهٔ خوشبو و گوارا و آبدار شبیه به شفتالو اشاره گردیده و در فرهنگ معین آمده: رنگش سفید یا سرخ و یا سرخ و سفید است.خواجه عمید لوبکی (از جهانگیری):زمین بین که از رنگ معشوق عاشق گهی سیب بیرون دهد گه شلیل
شلیل میوه بومی آسیا محسوب شده و اعتقاد بر این است که یکی از قدیمیترین میوهها بوده و ظاهراً ۲۰۰۰ سال قبل در چین رشد کرده و از طریق جاده ابریشم به ایران، یونان و رم باستان راه پیدا نموده و بهترین نوع آن در ایران کشت میگردد
انبه mangoبا نام علمی:Mangifera از نوع میوهای گرمسیری بوده و گیاه آن از سردههای تیرهٔ پستهایان میباشد. خاستگاه انبه شبه جزیرهٔ هند، پاکستان، بنگلادش و آسیای جنوبشرقی بوده و این درخت امروزه در بسیاری از کشورهای گرمسیری پرورش داده که در سراسر دنیا صادر میشود و میوهٔ انبه علاوه بر مصرف خوراکی، آشپزی و آبمیوهگیری، به عنوان طعمدهنده، رنگدهنده و عطر کاربرد بسیاری داشته و برگهای درخت انبه نیز مورد استفادههای زینتی قرار گرفته است.
بيلهر BILHAR با نام علمی DOREMA AUCHERIازخانوادهچتریان UMBELLIFERAE / APIACEAE بومی مناطق کوه های غربی ایران است و نام های دیگر ان کندل کوهی ، زو ، zo ، kandale kohi است
بیلهر در ایران از جمله در بلندیهای بالای ۲۵۰۰ متر در استان کهگیلویه و بویراحمد قبل رویش بوده و و در استانهای فارس- کهگیلویه و بویراحمد-چهار محال و بختیاری-لرستان کرمانشاه و کردستان در ارتفاعات رشد خواهد کرد .مردم بومی به صورت خوراگی همراه با ماست و یا به صورت ترشی این گیاه را مصرف کرده و دارای خواصی شفابخش در درمان بسیاری از بیماریها داشته.
کلم قرمز Red cabbage و کلم قرمز را می توانید به هر دو صورت خام و پخته مصرف نمایید. با کلم قرمز سالاد کلم درست کرده و یا از پخته آن برای تزئین غذاهایی مثل مرغ، ماهی، کباب و ... استفاده شود.
در دنیای سبزیجات ومیوه ها ، رنگ قرمز یعنی سلامت و به دلیل داشتن آنتیاکسیدانهای مهم در ین نوع خوراکی هاست و آنتیاکسیدانها از بین برنده رادیکالهای آزاد، عامل اصلی ابتلا به انواع سرطانها بوده.بنابراین خوردن خوراکیهای قرمز، مانع از ابتلا به سرطان شده کهیکی از این آنتیاکسیدانهای مهم «لیکوپن» بوده که این آنتی اکسیدان در خوراکیهای قرمز مثل کلم قرمز، گوجه فرنگی، فلفل دلمهای قرمز، توت فرنگی، هندوانه و دیگر قرمزها به صورت فور یافت میشود
کاهو Lettuceگیاه یک ساله از خانواده گل مینا یا گل آفتابگردان کاسنیان است با نام علمی lactuca sativaو به دلیل داشتن خواص فراوان در دسته گیاهان دارویی قرار گرفته و کاهو بیشتر به صورت سبزی پرورش مییابد ولی در مواقعی به صورت ساقه یا بذر نیز یافت می گررد کاهو از سبزی های بسیار مفیدی بوده داشته و دارای خواص درمانی، مصرف غذایی نیز داشته و در میان سبزی ها، تاریخی کهن داشته ، كاهو یكی از قدیمی ترین سبزیجات دنیا بوده که منشاء آن در هندوستان و آسیای مركزی می بوده
کاهو برای اولینبار توسط مصریان باستان کشت گردید، که آن را از یک علف هرز که دانههایش برای تولید روغن استفاده می گردد را به دست آوردند، کاهو بعدها به روم و یونان گسترش پیدا کرد، که آنان نام lactuca بود ، که کلمه کاهو در انگلیسی از ریشه همین کلمه بوده . در سال پنجاه قبل از میلاد، چندینگونه از آن توصیف شده و کاهو در نوشتههای قرون وسطی از جمله چندین گیاه نامه پدیدار گردیده و در طی قرون ۱۶ تا ۱۸ رشد چندین گونه از آن در اروپا مشاهده و در اواسط قرن هیجدهم به این نتیجه رسیدند که میتوانند آن را در باغات نیز پرورش بدهند و در ابتدا اروپا و آمریکای شمالی بازار فروش کاهو را درخود جای داد و در اواخر دهه ۱۹۰۰ مصرف آن به صورت جهانی گسترش پیداکرد. رومیان کاهو را به لاکتوسا منسوب دانسته (لاک در زبان لاتین به معنای شیر بوده)، کنایه از مادهٔ سفید رنگی که امروزه شیرهٔ گیاهی نامیده شده و از بریدن ساقه به بیرون تراوش می شود.
خیار Cucumber و نام علمی ان CUCUMIS SATIVUS از خانواده CUCURBITACEAE کدوئیان که به زبان اردو بادرنگ گفته شده (Cucumis sativus) گیاهی از تیره کدوییان بوده و بومی کشور هند میباشد که دارای اقسام گوناگونی میباشد. میوهاش درشت و سبز یا سفیدرنگ بوده و آن را خام میخورند بوته آن مانند بوته خربزه میباشد. ۹۰ درصد حجم خیار آب بوده و این میوه قدرت حفظ آب را داشته بنابراین محتوای داخل آن نسبت به بیرون آن ۲۰ درجه خنک تر بوده.نام های دیگر ان : Garden cucumber, خیار بالنگ
کیوی KIWIFRUITگیاهی از گروه گیاهان گلدار دولپهای در راسته خلنگسانان و رده کیویان بوده و بومی جنوب چین و میوه ملی جمهوری خلق چین میباشد. میوه کیوی تخم مرغی شکل به اندازه یک تخم مرغ بزرگ (به طول ۵-۸ سانتیمتر و عرض ۴٫۵ - ۵٫۵ سانتیمتر) و پوست آن قهوهای رنگ و گوشت آن سبز کمرنگ است. کلاراباد یکی از مهمترین تولیدکننده کیوی کشور در ایران محسوب میشود .
نام های دیگر کیوی
CHINESE GOOSEBERRY. ACTINIDIA CHINENSIS DELICIOSA
نارگیل Coconutبا نام علمی Cocos nucifera ،از اعضاء خانواده نخلیان (Arecaceae) است و تنها گونهای بوده که در سرده نارگیل Cocos طبقهبندی می شود.
واژه کلمه نارگیل از واژه انارگیل سانسکریت وارد پارسی گردیده و در زبان پارسی میانه به آن گوچ هندوک به معنی جوز هندی گفته شده که این واژه از زبان پارسی میانه وارد زبان عربی شده و به صورت جوز الهند معرب شده و واژه نارگیل به میوه نخل نارگیل اشاره نموده شده است.
مواد مغذی در هر صد گرم معادل ۳٫۵ اونس نارگیل:انرژی ۳۵۴ کیلوکالری معادل۱٬۴۸۰ کیلوژول،کربوهیدراتها ۲۴٫۲۳،قندها ۶٫۲۳،فیبر ۹،چربی ۳۳٫۴۹،پروتئین ۳٫۳۳ g،آب ۴۷،تیامین (ویتامین ب۱) ۰٫۰۶۶ میلیگرم (۵٪)،ریبوفلاوین (ویتامین ب۲) ۰٫۰۲ میلیگرم (۱٪)،نیاسین (ویتامین ب۳) ۰٫۵۴ میلیگرم (۴٪)،پانتوتنیک اسید (ویتامین ب۵) ۱٫۰۱۴ میلیگرم (۲۰٪)،ویتامین ب۶ ۰٫۰۵ میلیگرم (۴٪)،ویتامین C ۳٫۳ میلیگرم (۶٪)،کلسیم ۱۴ میلیگرم (۱٪)،آهن ۲٫۴۳ میلیگرم (۱۹٪)،منیزیم ۳۲ میلیگرم (۹٪)،فسفر ۱۱۳ میلیگرم (۱۶٪)،پتاسیم ۳۵۶ میلیگرم (۸٪)،روی ۱٫۱ میلیگرم (۱۱٪)
توتفرنگی Strawberry با نامهای دیگری چون: چیلک، چلیک یا چیالک جنگلی، چلم و شالکه . گیاهی نهاندانه از تیرهٔ گل سرخ ROSACACEAEبوده و رشد این گیاه علفی پایا در آب و هوای معتدل گرم و در بستر غنی از گیاخاک و خاک اسیدی بسیار خوب بوده و گلهای توتفرنگی نسبت به سرما به شدت حساس میباشند ولی عطر و طعم نهنج (قسمت خوراکی گیاه) با انجماد از بین نمیرود. . بخش خوراکی توت فرنگی نهنج گل آن است که به مرور بزرگ میگردد و به آن اصطلاحاً میوه توت فرنگی گفته شده
موز یا کیله Banana(در افغانستان) نام میوه و گیاهی با همین نام بوده که بومی مناطق حارهای جنوب شرق آسیا، شبه جزایر مالزی، و استرالیا میباشد. امروزه این گیاه در تمام مناطق گرمسیری که از رطوبت مطلوبی برخوردار باشند کاشته شده .
گیاهشناسی
گیاه موز در مرحله اول برای میوهاش و ضمناً برای تولید فیبر و نیز زیبایی کاشته شده و از آنجائی که گیاه موز نسبتاً بلند و مستقیم و محکم بوده، اشتباهاً به آن درخت گفته شده و در حالی که واقعیت آن بوده که آنها فقط شاخههایی داشته که بعد از دادن میوه خشک شده و از بین میروند. این شاخهها میتوانند به بلندی بین 2 تا 8 متر برسند و برگهای آن نیز به حدود سه و نیم متر میتواند طویل شود و میوه موز به صورت خوشه در انتهای ساقه تشکیل شده صادرکنندان موز: کشورهای هند، چین، اوگاندا، فیلیپین و اکوادور به ترتیب بزرگترین تولیدکنندگان و کشورهای اکوادور، کاستاریکا، کلمبیا و فیلیپین بزرگترین صادرکنندگان موز در جهان میباشند