خواجوی کرمانی
کمالالدین ابوالعطاء معروف به خواجوی کرمانی در سال ۶۸۹ هجری قمری، در استان کرمان به دنیا آمده است. ایشان از شاعران دوران مغول بوده و در سال ۷۵۲ هجری قمری در شهر شیراز از دنیا رفت. با همراهی سیری در ایران سری به آرامگاه این شاعر بزرگ کشورمان سفرکنیم و در واقع بزرگترین شاعر شهر کرمان بحساب امده، اما زادگاهش را ترک گفت و به سیر و سیاحت پرداخت و در اواخر عمر در پناه ابواسحاق اینجو به سر میبرده و با بسیاری از بزرگانی چون عبید زاکانی، سلمان ساوجی، عماد فقیه کرمانی، خواجه حافظ شیرازی و صوفی مشهور شیخ امینالدین بلیانی مراودات و نزدیکی داشته
از نظر تاریخی ایشان در سال ۶۷۹ هجری قمری دیده به جهان گشوده و از نوابغ ادبیات بوده و او در کرمان متولد میشود و در دوران جوانی علاوه بر تحصیل به مسافرت هم علاقه داشته است. به همین خاطر به کشورهایی نظیر بيتالمقدس(فلسطین)، مصر، شام، حجاز و عراق سفر میکند. او مدتی در کشور بغداد زندگی میکند، سپس به ایران برگشته و به شهر شیراز میرود و مدتی از عمر خود را در جوار فردی به نام ابواسحاق میگذراند و از وجود ایشان بهرهها کسب میکند.
خواجوی کرمانی به عنوان شاعر پر آوازه خطه کرمان و یکی از گوهر تراشان غزل فارسی ایران میبباشد .حضور خواجوی کرمانی و نقش وی در سال هایی که در شیراز بوده بر هیچکس پوشیده نیست. و البته حافظ شیرازی بسیار از او تاثیر گرفته است و از خواجوی کرمانی میتوان به عنوان شخصیت اثر گذار بر غزلیات حافظ نام برد .
آثار خواجوی کرمانی را میتوان به دو بخش تقسیم شده: دیوان و مثنویها
خواجو دارای دو دیوان «صنایع الکمال» و «بدایع الجمال» میباشد مثنویات خواجو نیز همانند خمسهٔ نظامی دارای ۵ مثنوی هست:
همای و همایون ۲- کمالنامه ۳- روضةالانوار ۴- گل و نوروز ۵- گوهرنامه گلشن شیراز
همچنین ارتباط خوب و صمیمی با اشخاصی چون عماد فقیه کرمانی، سلمان ساوجی (سلمان ساوجی از شاعران قرن ۸ هجریقمری است و از قصیدهسرایان و غزلگویان معروف ایران است)، عبید زاکانی ( خواجه نظامالدین عبیدالله که به عبید زاکانی شهرت داشته و شاعر و نویسندهی طنز پرداز سدهی ۸ هجری قمری است) شیخ امین الدین بلیانی (شیخ امینالدین بلیانی کازرونی از عرفای قرن هفتم و هشتم هجری قمری است و در استان فارس سکونت داشته است.) و خواجه حافظ شیرازی (خواجه شمسالدین محمدبنبهاءالدین معروف به حافظ شیرازی و از شاعران بزرگ و نامداری است که در قرن ۸ هجری قمری زندگی کرده است.) داشته است و سرانجام در سال ۷۵۲ هجری قمری در شهر شیراز دارفانی را وداع گفت. آرامگاه خواجوی کرمانی در سال ۱۳۱۵ هجری قمری، توسط اداره ی فرهنگ استان فارس بنا شده